
Çevre ve Orman Bakanlığı Doğa koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü’nce Türkiye’de koruma altına alınan 94 tabiat anıtı ağacın yanı sıra tabii ve tabiat olaylarının meydana getirdiği özelliklere sahip 8 ayrı tabiat parçasından birisi olma özelliğini taşıyan Yerköprü Şelalesi, 03 Mayıs 2011 tarihinde Tabiat Anıtı olarak tescillendi.
Mut İlçe merkezine 35 kilometre uzaklıktaki şelaleyle ilgili uzmanların yaptığı araştırmada, 110 milyon yıl önce Kretase (Tebeşir Dönemi) yaşlı kireçtaşlarının faydalanması sonucunda çok dar bir kaynak suyun varlığıyla ortaya çıktığı belirtiliyor. Yaklaşık 30 metre yükseklikten akan şelalenin, kendisini oluşturan 200 metre uzunluğunda, 10 metre genişliğinde ve tabanı 10-15 metre derinliğinde göl olan su tünelinin içerisindeyse doğallığı bozulmamış sarkıt ve zengin bitki örtüsü yer alıyor. En etkili yerlerden biri olan ve köprü görevini gören mağaranın Gezende Barajı’ndan gelen suyla beslenmesi ve kayanın dibindeki gözden çıkan suyun birleşme yerindeki hareketlilik beraberinde serinliği getiriyor.
Mut Doğa Koruma ve Milli Parklar Mühendisliği faaliyet alanında bulunan Yerköprü Şelalesi Tabiat Anıtı, Mut-Ermenek-Gülnar üçgeninde yer almaktadır. Mut ilçe merkezine 35 km mesafededir.
2873 sayılı Milli Parklar Kanunu gereğince, 2001 yılında Orman Bakanlığınca, Tabiat Anıtı olarak tescil edilmiştir.
117.5 Ha’lık alanı içine almaktadır.
Rakımı 200 – 250 metredir. Yerköprü Şelalesi; 110 milyon yıl önce kretase yaşlı kireç taşlarının faylanması sonucunda çok dar bir kanyonun oluşması ve bu faylanmaya bağlı olarak bol karbonatlı su taşıyan bir kaynak suyun varlığı ile ortaya çıkmıştır. Bu kaynaktan akan sular traverten oluşturmaya başlamış ve bu oluşum halen devam etmektedir. Son derece güzel görünümü ile yaklaşık 30 metre yükseklikten, sarkıt şeklindeki yosunların üzerinden aşağıya akan bir şelale ve bu şelaleyi oluşturan su tünelinin içerisinde doğallığı bozulmamış rengârenk sarkıtlar mevcuttur.
Ermenek Çayı üzerinde bulunan Yerköprü Şelalesi alanında yeşilin her tonunu görmek mümkündür. Yerköprü Şelalesi Tabiat Anıtı, genel alandaki kızılcam ağaçlarının yanı sıra, şelalenin üzerini oluşturan yaklaşık 3.0 Ha’lık alanda odunsu yapıda incir, zakkum, meşe, çınar, hayıt, akdiken, üvez, nar, erguvan, menengiç ve otsu yapıda dardağan, ılgın, kapari gibi son derece zengin bitki çeşitliliğini bünyesinde barındırmaktadır. Doğa harikası olarak nitelendirilebilecek ağaçlar da bulunmaktadır. Kadıncık Vadisi’nin üst bölümündeki ardıç ağacı (Ana Ardıç) 1106 yaşında, 3.5 m çapında ve 22 m boyundadır. Cocakdere’deki katran ağacı (Koca Katran) ise 622 yaşında, 2.85 m çapında ve 40 m boyundadır.
Yerköprü Şelalesi Tabiat Anıtı piknik ve mesire yeri olarak planlanmış bir alan değil, koruma statüsü olan bir alandır. Sahada şu anda ziyaretçilerin ihtiyacını karşılamak için WC, çeşme ve şelaleye rahatça inebilmek için yöre taşları kullanılarak yapılan yürüyüş patikası ve sürekli ıslak ve sulu olan kısımlarda demir ayaklı ahşap platform ile fotoğraf çekimi ve peyzajın algılanması için iki adet manzara seyir yeri mevcuttur.
Yerköprü Şelalesi (Çağlayanı)
Mut-Gülnar, Ermenek üçgeninde yer alan, bir doğa harikası olan Yerköprü Şelalesi,
Mut-Ermenek güzergahından 35 Km. kadar gidildikten sonra şelaleye gelinir.
Burasının adı her ne kadar yerköprü şelalesi olsa da burası saklı bir cennet. En etkili yerlerden biri olan köprü görevini gören mağaranın gezende barajından gelen su ile beslenmesi ve kayanın dibinden yani gözden çıkan suyun birleşme yerindeki hareketlilik, serinlik, suyun nağmeleri, suyun yüksekten düşmesi sonucu oluşan gök kuşağı görüntülerini ve yeşilin her tonunu şelalede görebilirsiniz.
Şelaleden sarkıt şeklindeki yosunların üzerinden akan suyun bazı yerlerde çok bazı yerlerde damlalar halindeki düşmesi çok farklı bir görünümü ortaya çıkararak şaşırtıyor insanı.
Suyun düştüğü yerdeki suyun maviliği, şelalenin yeşilliği, dik yamaçlardaki çam ağaçları sudaki balıkların oradan oraya hiç durmadan gezinmeleri farklı bir dünyadaymışsınız gibi sizi mutlu ediyor. Bütün olumsuz düşüncelerinizi bir kenara bırakıp sadece ve sadece yerköprü şelalesinde olmanın ve seyretmenin tadını çıkartıyorsunuz.
Şelalenin kenarından mağaraya doğru baktığınız da O dumanlı görüntünün gerisinde 200 metre uzunlukta 5-10 metre genişlikteki tabanı göl olan bir mağara uzanıyor. Mağarada suyun mavi ve yeşil tonlarda olması, mağaranın tavanındaki sarkıtlardan damlayan suyun görüntüsü ve serinlik muhteşem.