İNSANI YAŞAT Kİ DEVLET YAŞASIN

Siyasi iktidarların seçim dönemi geldiğinde kesenin ağzını açması, seçimden sonra ise kemer sıkma politikası uygulaması bilinen bir gerçektir. Nitekim 2023 genel seçimlerinden önce nispeten cömert ve popülist politikalar izleyen hükümet, seçim sonuçları itibarıyla başarılı olmuştur. Ancak 2024 belediye seçimlerine giderken dar gelirlileri ve emeklileri göz ardı ettiği; çalışanlara verdiği seyyanen zammı ilgili kanuna ek madde koyarak memur emeklilerinden esirgediği için ağır bir yenilgi yaşamıştır.

Kamu mühendisleri ve emekli kamu mühendislerinin, emsali kariyer mesleklerin gerisine düştüğü yüksek sesle dile getirilmiş; ilgili bakan bizzat söz vermiş olmasına rağmen bu konuda hiçbir adım atılmamıştır. Kamu Mühendisleri Platformu’nda yer almış, yazılar yazmış ve paylaşımlar yapmış birisi olarak özellikle emekli kamu mühendislerinin kırgınlıklarını ve tepkilerini yakından biliyorum.

Seçim yaklaşırken hükümetin bu konularda bir çalışma başlattığı konuşulmaktadır. Ancak kapsamının ne olduğu ve derde derman olacak nitelikte bir düzenleme yapılıp yapılmayacağı konusunda net bir bilgi bulunmamaktadır.

Emekli Sandığı, SSK ve BAĞ-KUR, Sosyal Güvenlik Kurumu çatısı altında birleştirilmiş olsa da işleyişleri farklıdır. Emekli grupları arasında adaletsizlik olduğu gibi, her grubun kendi içinde de ciddi eşitsizlikler vardır. Maaşların yetersizliği bir yana, bu adaletsizlik duygusu ciddi rahatsızlığa yol açmaktadır.

Bir başka önemli husus ise çalışan maaşı ile emekli maaşı arasındaki makasın giderek açılmasıdır. Özellikle memur emeklileri, çalışırken aldıkları maaşın yarısından daha azını almaktadır.

Konuyu birkaç başlık hâlinde sıralamak gerekirse:

1. Her dönem Meclis kararıyla belirlenen “en düşük emekli maaşı” uygulamasına son verilmelidir. Bu yöntem sorunu çözmek bir yana, sistemi daha karmaşık ve adaletsiz hâle getirmektedir.

2. Palyatif tedbirler yerine, meseleyi kökten ele alan kalıcı bir sistem kurulmalıdır. Kadro, hizmet süresi, emekli keseneği ve ödenen prime göre adil bir hesaplama yapılmalı; sistem siyasi müdahaleye ihtiyaç duymadan, kendi içinde dengeli ve sürdürülebilir şekilde işlemelidir.

3. Uzun süredir ifade ettiğim gibi, emekli kamu mühendislerine de emsali mesleklere sağlanan “ilave emeklilik ödeneği” ve benzeri haklar mutlaka verilmelidir.

Sonuç olarak; emekli, uzun yıllar verdiği emeğe ve taşıdığı itibara uygun bir gelir düzeyine kavuşturulmalıdır. Sorun giderek büyümektedir ve artık seçim yatırımlarının ötesinde, yapısal bir çözüme ihtiyaç vardır.

Yapılan açıklamalardan hükümetin sorunun farkında olduğu anlaşılmaktadır. Ancak bu farkındalığın somut ve kalıcı bir çözüme dönüşüp dönüşmeyeceğini zaman gösterecektir.

Her zaman söylediğimiz gibi:
“İnsanı yaşat ki devlet yaşasın.”
“Millet-i ebed müddet, devlet-i ebed müddet.”

✍️Mehmet Akpınar